D.E.Ü. Güzel Sanatlar Fakültesi, Sahne ve Görüntü Sanatları Ana Sanat Dalı, Dramatik Yazarlık Bölümü mezunu. (1988) İlk oyunu olan "İşte Bir Hamlet" 1987' de G.S.F. oyunculuk bölümü öğrencileri tarafından oynandı. Oyunun yönetmenliğini usta yönetmen Mehmet Büyükağaoğlu yaptı.
1998' e kadar sadece izledi, okudu, biriktirdi. 1998-1999 sezonunda TMMOB Makina Mühendisleri Odası Tiyatro Topluluğu'yla, Lenz'in "Suçsuzlar Çağı-Suçlular Çağı" adlı oyununu sahneledi. Aynı yıl iki kurumda çocuk tiyatrosu toplulukları kurdu: MEB Melih Özakat İÖO. Çocuk Tiyatrosu ve SHÇEK Bornova Erkek Yetiştirme Yurdu Çocuk Tiyatrosu... Özakat'la Kaestner' den "Açıkgöz Budalalar", Yetiştirme Yurdu'yla "Gılgamış"ı sahneye koydu. Oyunlar İzmir' in her sahnesinde izleyiciyle buluştu. Gılgamış, büyük bir şaşkınlık yaratarak, 630 kişinin doldurduğu AKM' de, ücretli sahne alan ilk çocuk oyunu olarak tarihe geçti. (03.06.1999)
Bornova Belediyesi Uğur Mumcu KSM Çocuk Tiyatroları sorumluluğuna getirilen Hayretiin Filiz, bu başarının şans olmadığını ve tiyatroyla eğitimin temelden başlaması gerektiğini savunduğu düşüncelerini, Bilimsel Tiyatro Atölyesi adıyla bir çatı altında topladı. BTA' nın bir kültür hareketi olduğunu kanıtlamak ve yaygınlaştırmak için, savlarını destekleyen çocuk oyunları yazmaya başladı. 1999-2000 sezonunda 8'i çocuk 2'si yetişkin olmak üzere toplam 10 oyunu sahneye koydu. Lamorisse' den "Kırmızı Balon, Cervantes' ten "Don Kişot", Buzzati' den "Ermiş'in Köpeği", Exupery' den "Küçük Prens", Zoşçenko'dan "Lastik Pabuçlar", Maurois'ten "Şişkolarla Sıskaların Savaşı", Jean de la Fontaine'den "Sevgilerle" ve ilk özgün BTA oyunu olan "Kurtuluş Savaşı Destanı"nın yanısıra; MMO. Tiyatro Topluluğu'yla, bir tiyatro klasiği olan, Büchner'in "Leonce&Lena"sı ve Macar yazar Gyula Hay'ın "At" adlı güldürüsünü oynadı. 1999 - 2000 sezonunda yetiştirdiği asistanlarıyla sahne aldığı "At" oyununun ilk gösterim tarihi olan 22 Mayıs 2000' de, Bilimsel Tiyatro Atölyesi' nin kurulduğunu ilan etti. Toplamda 10 farklı oyun, 91 gösteri ve 21001 izleyiciye ulaştığı 1999 - 2000 sezonunda görüşlerini bir ilkeler programıyla tüm Türkiye' ye duyurduğu "BTA Manifestosu" nun birinci bölümünü (Temel İlkeler) yayınladı.
Manfesto, bugüne dek sözü bile edilmemiş; "çocuk tragedyası","tiyatro zorunlu eğitim programına alınmalıdır" gibi oldukça radikal görüşleriyle dikkat çekti. Çeşitli panel ve toplantılarda savların doğruluğu tartışıldı. G.S.F. ve D.T.' nin de katılım sağladığı paneller, toplumun değişik kişi ya da kurumlarınca izlendi.Aynı yıl, kamuoyu yoklamasıyla saptanan, 1.Özdemir Hazar Tiyatro Ödülü, Hayrettin Filiz' e verildi.
BTA 2000-2001 sezonunda 13 yeni çocuk oyunuyla sahneye çıktı. Savlarını destekleyen doğrultuda çalışmalar yapan Hayrettin Filiz; ulusal kültürümüzden "Şahmaran", Çetin Öner'den "Gülibik", özgün bir masal olan "Altın Armut" ve yine özgün bir çalışma olan "Bis Bis gibi oyunlarının yanısıra, dünyada ilk kez çocuklarla buluşturulan Bertolt Brecht' ten "Palto", Amerika Edison .Vakfı' nın desteğiyle "Edison' un Yaşamı", İsveç Edebiyatı' nın usta kalemi Wernström' den "Küçük Üçkağıtçı", İrlandalı Swift' ten "Dev Adam Gülliver", Fransız Aymé'den "Kitap Okuyan Öküz", Rus Tolstoy' dan "Akılsız Çocuğun Hikayesi". Macar Molnar'dan "Pal Sokağı Çocukları" ve Alman Goethe'den "Bir Tilki Nasıl Devlet Başkanı Olur?" gibi oyunlarıyla, dünya edebiyatını çocuklara taşıdı. bu sezon 95 kez sahne alan oyunlar, 22419 izleyiciye ulaştı. Aynı yıl "Edison" ingilizceye çevrildi.
2001-2002 sezonunu erken açan Hayrettin Filiz, yine bir öncü hareketle , dünyaca ünlü Kırgız yazar Aytmatov'un, "Öğretmen Duyuşen" adlı öyküsünü, aynı isimle sahneye koydu. (27.11.2001) Oyuna, Türkiye'de yaşayan Kırgız araştırma görevlilerini davet ederek, görüş istedi. Aynı dönem oyunun bilgileri hem Belçika Büyükelçisi olan Aytmatov'a ulaştırıldı, hem de Kırgızca' ya çevrildi.
Bilimsel Tiyatro Atölyesi 02 Şubat 2002 tarihi itibarıyla, Bornova' da kendi deneme sahnesini kurarak, çalışmalarını oraya taşıdı. Aynı sezon 14 çocuk ve 1 yetişkin oyuncuyla İzmir seyircisinin karşısına çıkan BTA oyunlarından bazıları da, aynı zamanlarda Batman, Akhisar, Silopi ve Zonguldak'ta sahneye kondu. 2002 - 2003 sezonunu ulusal yazarımız ve az bilinen dünya yazarlarını tanıtma programına ayırarak başlayan BTA; bu eksende Voineşti'yi, Çek Çapek' i, Rus Unspenski'yi, yine Çek Haşek'i Türk çocuklarına getirdi. Yine aynı program gereği, "çocuk yazarlık, kitaplar ve yazarlar tarihi" adıyla yeni bir uygulama başlattı.
BTA kendi yazarını, kendi yönetmenini, kendi oyuncusunu, kendi dramaturgunu ve tasarımcısını yaratmak amacıyla bir kültür hareketine öncülük etmeyi hedeflediğinden, kendi öğrencilerinden hazır olanları "öğrenci öğretmen" tekniğiyle seyirci önüne çıkarma geleneğini uygulamaya başladı.
Eski bir Rus gemisinden sökülmüş 51 koltukla, minicik bir kumanda odası ve 7 spotla kendi sahnesini kuran BTA; bu tarihten itibaren oyun olup yağdı: Papağan Davası (Haşek), , Pampala' da Savaş Hazırlıkları (Kruss), özgün bir metin olan Sait Faik(Sahnelendiğinden beri sürekli oynanmaktadır), Adam Olan Tavuklar (Halikarnas Balıkçısı), Ume (Niva Fumio) , Palavracı (Voineşti) , iki özgün çalışma Mevlana ve Köroğlu, ardında Elma Ağacı... Sonra Yıkılış (Vahdettin Tragedyası) ve ilk şiir-oyun denemesi olan Ömer Hayyam.
Hayrettin Filiz' in liderliğinde ilk bağımsız sezonu (2002 - 2003) 13 değişik oyunla kapatan BTA'lılar; bir yanlış geleneği daha yerle bir ettiler. Sanılanın aksine, eğitim sadece öğretmen ve öğrenci kalıbından sıyrılarak, aile-çevre ve okulla harmanlandı. Böylece çocuk tiyatrosu kültürü, örgütleyici ve organize edici bir görevle, tüm topluma yayıldı. Bu süreçte, temel ilkelerin doğruluğu bir kez daha sınandı: Yaşa uygunluk, pedagoji biliminin desteği ve doğru ifadele doğru algı.
54 öğrenciyle başlayan BTA, ertesi yıl (2003 - 2004) 350 öğrenciye, bir yıl sonra da(2004 - 2005) 680 Öğrenciye ulaştı. Artık bir okul gibi görülen BTA, özgün oyunlarına devam etti. Damdaki Keçi (Zoşçenko) , Küçük Kara Samed, Gülen Ayva Ağlayan Nar Kumpanyası (Sait Faik), Kukuraça (Dumbadze), Fareler ve İnsanlar (Steinbeck), Ölü , Sabah Olmadan, Bibersapı Köy Kadınlarını Kalkındırma Derneği (Şişkov) , Orhan Veli (Anma Oyunu) , İnek Meydan Savaşı (Zarp) , Sacco İle Vanzetti (Fast).
2004 - 2005 Sezonu, BTA' nın alt kültürüne bıraktığı mirasın nasıl doğru bir miras olduğunu kanıtlaması adına çok önemli bir sezondu. Daha önce "öğrenci yönetmen" geleneği içinde, göreve çağrılan Uğur Uzunel; üstüste yönettiği iki oyunla, BTA yönetmenlerinden biri olarak seyircisiyle buluştu. (Komik Bir Hastane Öyküsü /2004/ - Kırmızı Balon/2005/) Şu günlerde Serkan Satlık , Senem İlmiye Büyükkılıç ve Sinem Koşar alt kültürün filizlenmeye başlayan öğrenci yönetmenleri olarak ter dökmektedir.
2004 - 2005 sezonu daha dinamik bir sezon olmuş; Kerbela , Nuh , Moliére , Yıldızlara Bakmak (Köy Enstitüleri' nin 65. Kuruluş Yıldönümüne Saygı Oyunu) gibi büyük projeler; hem Hayrettin Filiz' in oyun yazarlığı, hem de BTA' nın öncü örgütlenmesi adına kapıların üstüste açılmasını sağlamıştır. Artık BTA kendi seyircisini yaratmış, bir süreklilik elde etmiştir. Şimdi, gerek bölge, gerek ülkenin birçok yerinde Hayrettin Filiz' in oyunları oynanmakta ve BTA altıncı resmi sezonuna hazırlanırken; Karanlıkta Islık Çalmak (Cahit Sıtkı Tarancı), Afife Jale, Yeşil Kumandan (Çerkez Ethem) gibi projeleri repertuarına almış durumdadır.
Toplam 83 oyunu olan Hayrettin Filiz' in bugüne dek 72 oyunu seyirciyle buluşmuştur. Bu çalışmalarla 43 ödül kazanan yazarın, geçtiğimiz yıl bir oyunu Makedonya diline çevrilip, Üsküp' te oynanmıştır.
Hayrettin Filiz yazmaya devam ediyor.
